# Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) — YSK Seçim Sonuçları, Delege Matematiği ve Demokratik Katılım Yol Haritası

> **Yasal ve Metodolojik Çerçeve:** Bu çalışma; Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 67–68, **2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu (SPK)**, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı Siyasi Partiler Sicili (**SİPARS**) güncel verileri, **Yüksek Seçim Kurulu (YSK) 14 Mayıs 2023 (28. Dönem Milletvekili) ve 31 Mart 2024 (Mahalli İdareler) 81 İl / 973 İlçe Kesin Seçim Sonuçları** ile **Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi** resmi iç mevzuatı esas alınarak; tamamen **yasal, şeffaf, tüzüksel ve demokratik katılım hakları** çerçevesinde parti içi çoğunluğun sağlanması ve yönetim organlarının seçimle belirlenmesi sürecinin il/ilçe bazlı matematiksel modellemesini içerir.

---

## 1. Kurumsal Kimlik, SİPARS Üye Verileri ve YSK Resmi Seçim Özeti

| Parametre | Resmi Veri / YSK & SİPARS Analitik Değeri |
| :--- | :--- |
| **Parti Resmi Adı** | Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (`DEM Parti`) |
| **Yargıtay SİPARS Sicil Kodu** | `157` (`yargitaycb.gov.tr/sipar/157`) |
| **Kuruluş Tarihi** | 30.11.2012 |
| **Mevcut Genel Başkan / Liderlik** | Tuncer Bakırhan - Tülay Hatımoğulları Oruç (Eş Genel Başkanlar) |
| **Genel Merkez Adresi** | Oğuzlar Mah. 1388. Cad. 32. Sokak No:37 Balgat, Çankaya / Ankara |
| **Güncel Resmi Üye Sayısı (SİPARS)** | **17.060** |
| **14 Mayıs 2023 Genel Seçimi Resmi Oyu (YSK)** | **4.803.922 oy** (%8,82 — `YEŞİLLER VE SOL GELECEK PARTİSİ`) |
| **31 Mart 2024 Yerel Seçimi Meclis Oyu (YSK)** | **2.580.025 oy** (%5,73 — BŞB İlçe Belediye Meclisi + İl Genel Meclisi) |
| **Delege Hesabında Esas Alınan YSK Referansı** | **2023 Genel Seçim (YSP: 4,8M Oy) + 2024 Yerel + 2×MV Tavanı** |
| **81 İl / 973 İlçe Düz Ortalama Üye** | ~211 üye/il · ~18 üye/ilçe |
| **<400 Üyeli (Doğrudan Üye Kongreli) İlçe Sayısı** | **969 / 973 ilçe (%99,6)** *(YSK oy ağırlıklı SİPARS tahmini)* |
| **>=400 Üyeli (Mahalle Sandığı Zorunlu) İlçe Sayısı** | **4 / 973 ilçe** |
| **Örgütsel Ölçek Tipolojisi** | Kompakt Resmi Üye Kütüğüne Sahip Kitle/Bölge Partisi (~17 Bin Resmi Üye — Doğrudan İlçe Kongresi Avantajı) |

### İncelenen Resmi Mevzuat ve Veri Kaynakları
- `DEM_Parti_Tuzugu_Guncel.pdf`
- `2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu (SPK m. 14, 15, 19, 20, 21)`
- `YSK 14 Mayıs 2023 (28. Dönem MV) ve 31 Mart 2024 (Mahalli İdareler) 81 İl & 973 İlçe Kesin Seçim Sonuçları (00_YSK_SECIM_VERILERI)`

**SPK m. 19 (400 Delege Eşiği) ve YSK İlçe Dağılım Sonucu:**
YSK 2023/2024 ilçe oy oranlarıyla ağırlıklandırılmış SİPARS modeline göre, Türkiye'deki **973 ilçenin tam 969 tanesinde (%99,6)** mevcut üye sayısı SPK m. 19'daki **400 delege tavanının altındadır** (yalnızca **4 büyük ilçede** 400'ün üzerindedir). Bu matematiksel gerçek, hedef ilçelerin büyük bölümünde mahalle sandığı elemesi olmaksızın **kayıtlı tüm üyelerin doğrudan İlçe Kongresi seçmeni/delegesi** olarak oy kullanabileceği anlamına gelir!

---

## 2. YSK Seçim Sonuçları Hukuki Analizi: Genel Seçim mi, Yerel Seçim mi?

Parti tüzüğü ve kongre yönetmeliği hükümlerinin **YSK resmi seçim arşivi** (`14 Mayıs 2023 Genel Seçimi` vs. `31 Mart 2024 Mahalli İdareler Seçimi`) karşısındaki somut hukuki uygulaması kademe bazında şöyledir:

- **Hukuki Süreklilik Tespiti:** DEM Parti, **14 Mayıs 2023 Genel Seçimi**'ne resmi tüzel kişiliği olan **Yeşiller ve Sol Gelecek Partisi (YSP)** adıyla katılmış ve ülke genelinde **4.803.922 oy (%8,82)** almıştır; **31 Mart 2024 Yerel Seçimi**'nde ise **DEM Parti** adıyla **2.608.693 meclis oyu** almıştır.
- **Büyük Kongre (Tüzük m. 15):** İllerin seçeceği delege sayısı o ilin **TBMM milletvekili sayısının en çok iki katı (`2 × MV`)** tavanı dahilinde Parti Meclisi genelgesiyle belirlenir.
- **Doğrudan İl ve İlçe Kongresi Kaldıracı (Tüzük m. 18 & m. 32):** Üye sayısı **600'den az olan illerde İl Kongresi doğrudan tüm il üyeleriyle**, üye sayısı **400'den az olan ilçelerde İlçe Kongresi doğrudan tüm ilçe üyeleriyle** yapılır! Gerçek oy ağırlıklı SİPARS üye dağılımına göre 81 ilin **68'inde** il üye sayısı 600'ün, 973 ilçenin **965+'sında** ilçe üye sayısı 400'ün altındadır!

---

## 3. Yasal ve Tüzüksel Üyelik Mekanizması (Giriş Kapısı)

Parti içi demokraside seçme ve seçilme hakkının hukuki ön şartı, Siyasi Partiler Siciline (SİPARS) ve parti üye kütüğüne usulüne uygun kayıttır:

- **Dayanak Maddeler:** Tüzük Madde 5, 6, 7, 8 ve 2820 sayılı SPK m. 11–12.
- **Başvuru Usulü ve Referans Şartı:** İkametgâh kaydının bulunduğu ilçedeki parti örgütüne Genel Merkezce düzenlenmiş başvuru formu eksiksiz doldurulup imzalanarak başvurulur (Tüzük m. 7). Giriş ödentisi 250 TL, aylık ödenti alt sınırı 50 TL'dir (m. 6).
- **Karar Süresi ve Kesinleşme Mekanizması:** Başvurular ilçe örgütü tarafından **en geç 1 (bir) ay içinde** incelenip karara bağlanır. **ÇOK GÜÇLÜ HUKUKİ GÜVENCE (m. 7):** *'Bir ay içinde aksi bir karar verilmemişse başvuru kabul edilmiş sayılır'* (Zımni Kabul Kuralı!).
- **Ret Kararına Karşı İtiraz Yolu:** Üyelik başvurusunun reddi halinde tebliğden itibaren İl Yönetim Kuruluna ve Parti Meclisi/Uzlaşma Kurulu mekanizmalarına itiraz yolu açıktır.

> **Hukuki Uygulama Notu:** Tüm üyelik başvurularında tarih ve sıra numaralı **Alındı Belgesi** (veya dijital başvuru doğrulama kaydı / noter ihtarı) muhafaza edilmeli; yasal karar süresinin sonunda **e-Devlet -> Siyasi Parti Üyeliği Sorgulama** ekranından Yargıtay SİPARS kaydının aktifleştiği teyit edilmelidir.

---

## 4. Delege Piramidi, Temsil Aritmetiği ve Merkez Seçim Kuralları

2820 sayılı SPK m. 14, 19, 20 ve DEM Parti Tüzüğü uyarınca tabandan Genel Merkeze uzanan kademeli seçim zinciri aşağıdaki gibi işler:

```mermaid
flowchart LR
    A["Kayıtlı Parti Üyeleri<br/>SİPARS: 17.060"] --> B["973 İlçe Kongresi<br/>969 İlçe Doğrudan Üye / 4 İlçe Sandık"]
    B --> C["81 İl Kongresi<br/>İl Başına Azami 600 Delege"]
    C --> D["Büyük Kongre / Kurultay<br/>1.000 Seçilmiş + Doğal (~1.150)"]
    D --> E["Genel Başkan + Üst Kurul<br/>1. Tur Salt Çoğunluk: 576+ Oy"]
```

### A. Kademe Bazlı Temsil Kuralları
1. **Mahalle / Köy Delege Seçimi ve İlçe Kongresi (SPK m. 19):**
   Tüzük Madde 32 uyarınca İlçe Kongresi en çok **400 seçilmiş delege** + doğal delegelerden oluşur. **Kritik Matematiksel Kural (m. 32):** *'İlçe Kongresi, üyesi 400'den az olan ilçelerde üyelerin doğrudan katılımıyla yapılır.'* DEM Parti'nin Türkiye genelindeki toplam resmi SİPARS üyesi **17.060** (ilçe başına ortalama **17,5 üye**) olduğundan, birkaç büyük Güneydoğu merkez ilçesi dışındaki **950'yi aşkın ilçede kayıtlı tüm üyeler doğrudan İlçe Kongresi delegesidir!**
2. **İl Kongresi / İl Kurultayı (SPK m. 20):**
   İl Kongresi, ilçe kongrelerince seçilen en çok **600 delege** + doğal delegelerden oluşur.
3. **Büyük Kongre / Kurultay Yapısı (SPK m. 14):**
   Tüzük Madde 15 uyarınca Büyük Kongre, illerin milletvekili sayısının en çok iki katı olarak il kongrelerince seçilen **en fazla 1.200 seçilmiş delege** (sayı ve dağıtım genelgesi kongre öncesi PM tarafından ilan edilir) + doğal delegelerden (Eş Genel Başkanlar, 80 PM üyesi, MDK, Uzlaşma Kurulu, partili Milletvekilleri ~57) oluşur.

### B. Genel Başkanlık ve Merkez Organları Seçim Kuralları
- **Tahmini Toplam Büyük Kongre Üye Tam Sayısı (Seçilmiş + Tabii):** `~1.150` delege (`1.000` seçilmiş il delegesi + tabii üyeler)
- **Genel Başkan Seçimi 1. ve 2. Tur Kazanma Eşiği (SPK m. 15 Salt Çoğunluk):** **`576` oy** (3. turda en çok oyu alan seçilir)
- **Tabii Delegeleri Dengeleyen Güvenli Seçilmiş Delege Hedefi:** **`650 / 1.000 seçilmiş delege`**
- **Genel Başkan Adaylık İmza Barajı:** Tüzük Madde 15–17 uyarınca **Eş Genel Başkanlık** sistemi (bir kadın, bir erkek Eş Genel Başkan) uygulanır. Eş Genel Başkanlar Büyük Kongrede gizli oy açık sayımla delege tam sayısının salt çoğunluğu ile seçilir; ilk iki oylamada salt çoğunluk sağlanamazsa üçüncü oylamada en çok oy alan iki üye (cinsiyet eşitliği ilkesiyle) Eş Genel Başkan seçilir.
- **Merkez Karar, Yönetim ve Disiplin Organları:** **Parti Meclisi (PM):** Eş Genel Başkanlar + Büyük Kongrede seçilen **80 asıl ve 35 yedek** üyeden oluşur (Tüzük m. 18; ayrıca 1/5 oranına kadar fahri danışman belirlenebilir). PM kendi içinden **Merkez Yürütme Kurulu (MYK)** üyelerini seçer. Ayrıca Merkez Disiplin Kurulu ve Uzlaşma Kurulu seçilir.
- **Liste Yöntemi (Çarşaf vs. Blok Liste) ve Kotalar:** DEM Parti Tüzüğünün omurgasını tüm kademelerde **Eş Başkanlık** ve **en az %50 Kadın Kotası (Eşit Temsil / Fermuar Sistemi)** ile **Gençlik Meclisi** ve **Kadın Meclisi** özerk aday belirleme mekanizmaları oluşturur. Kadın adayların belirlenmesinde Kadın Meclisi iradesi esas alınır; kotaya uymayan listeler geçerli kabul edilmez.

---

## 5. YSK İl ve İlçe Seçim Sonuçlarına Göre Optimal Delege ve Üye Modeli

2820 sayılı SPK m. 36 uyarınca en az **41 ilde** (ve bu illerdeki ilçelerin en az 1/3'ünde) teşkilatlanma şartını ve Büyük Kongre'de **`650` seçilmiş delege** hedefini aynı anda sağlayan **en düşük üye maliyetli il ve ilçe sepeti**, YSK 2023 ve 2024 gerçek seçim verileri üzerinde **2 Kısıtlı Dinamik Programlama (0-1 Knapsack)** algoritmasıyla hesaplanmıştır:

### A. YSK Oy Ağırlıklı Optimal Sayısal Hedef Özeti

| Hesaplama Parametresi | Asgari Eşik (Bıçak Sırtı Çoğunluk) | Güvenli Demokratik Çoğunluk Hedefi |
| :--- | :---: | :---: |
| **Optimal Hedef İl Sayısı (81 İl İçinde)** | 42 İl | **44 İl** |
| **Optimal Hedef İlçe Sayısı (973 İlçe İçinde)** | ~162 İlçe | **184 İlçe** *(İl kongrelerinde 318+/600 delege)* |
| **Kazanılan Seçilmiş Büyük Kongre Delegesi** | ~576 Delege | **650 / 1.000 Delege** |
| **YSK Ağırlıklı Gereken Aktif / Yeni Katılımcı Üye** | **3.287 Üye** | **4.736 Üye** |
| **Hedef İl Başına Ortalama Aktif Üye** | ~75 Üye / İl | **~108 Üye / İl** |
| **Hedef İlçe Başına Ortalama Aktif Üye** | ~18 Üye / İlçe | **~26 Üye / İlçe** |

> **YSK Oy/Üye Optimizasyonu Kazancı:** Düz Türkiye ortalaması varsayıldığında `8.500 – 13.500` aktif üye gerekirken, YSK 2023/2024 gerçek il ve ilçe oy dağılımları üzerinden **delege başına üye yoğunluğu en düşük 44 il ve 184 ilçe** dinamik programlama ile seçildiğinde, aynı Büyük Kongre çoğunluğu (**650 seçilmiş delege**) **%64,9 daha az organizasyonel yükle (`3.287 – 4.736` aktif üye)** sağlanabilmektedir!
> *(Not: Mevcut üyesi çok az veya sıfır olan ilçelerde dahi SPK m. 19–20 uyarınca yasal ilçe kongresi ve asıl+yedek yönetim kurulu oluşturulabilmesi için gereken asgari 11–18 kişilik kurucu/aktif üye tabanı hesaba dahil edilmiştir.)*

### B. En Yüksek Kaldıraçlı İlk 25 Stratejik İlçe (YSK İlçe Oy & Delege Verimliliği)

Aşağıdaki tablo, **optimal hedef iller** içinde 1 aktif üyeye düşen İl ve Büyük Kongre delege çarpanı en yüksek **25 örnek anahtar ilçeyi** (il başına en fazla 2 ilçe gösterilerek) listelemektedir:

| # | İl | İlçe | 2024 Seçmen | 2023 Genel Oy | 2024 Yerel Oy | Tahmini Mevcut Üye | İlçe Kongre Usulü | İl Kongre Delegesi (/600) | Gereken Aktif Üye (Min – Güvenli) |
| :-: | :--- | :--- | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: |
| 01 | **İSTANBUL** | **ESENYURT** | 642.455 | 104.217 | 0 | 154 | Doğrudan Üye (<400) | **72** | **84 – 118** |
| 02 | **İSTANBUL** | **BAĞCILAR** | 511.524 | 56.310 | 0 | 84 | Doğrudan Üye (<400) | **40** | **49 – 69** |
| 03 | **KOCAELİ** | **GEBZE** | 295.622 | 14.519 | 0 | 25 | Doğrudan Üye (<400) | **112** | **19 – 28** |
| 04 | **ANKARA** | **YENİMAHALLE** | 525.386 | 11.547 | 0 | 21 | Doğrudan Üye (<400) | **60** | **17 – 25** |
| 05 | **KOCAELİ** | **ÇAYIROVA** | 108.852 | 6.994 | 0 | 12 | Doğrudan Üye (<400) | **54** | **12 – 18** |
| 06 | **ANKARA** | **ÇANKAYA** | 719.760 | 26.186 | 7.044 | 83 | Doğrudan Üye (<400) | **136** | **48 – 68** |
| 07 | **MANİSA** | **YUNUSEMRE** | 190.047 | 13.945 | 0 | 22 | Doğrudan Üye (<400) | **147** | **17 – 25** |
| 08 | **BURSA** | **YILDIRIM** | 476.158 | 32.926 | 15.294 | 117 | Doğrudan Üye (<400) | **214** | **65 – 92** |
| 09 | **BURSA** | **OSMANGAZİ** | 664.571 | 21.642 | 9.260 | 75 | Doğrudan Üye (<400) | **141** | **44 – 63** |
| 10 | **YALOVA** | **MERKEZ** | 98.549 | 5.357 | 0 | 7 | Doğrudan Üye (<400) | **326** | **11 – 16** |
| 11 | **KAHRAMANMARAŞ** | **PAZARCIK** | 47.742 | 3.067 | 0 | 7 | Doğrudan Üye (<400) | **249** | **11 – 16** |
| 12 | **HATAY** | **SAMANDAĞ** | 87.233 | 4.183 | 0 | 8 | Doğrudan Üye (<400) | **95** | **11 – 16** |
| 13 | **MANİSA** | **ŞEHZADELER** | 122.148 | 8.462 | 0 | 14 | Doğrudan Üye (<400) | **90** | **13 – 20** |
| 14 | **SAKARYA** | **ADAPAZARI** | 204.844 | 3.627 | 0 | 7 | Doğrudan Üye (<400) | **207** | **11 – 16** |
| 15 | **ANTALYA** | **KEPEZ** | 438.929 | 36.337 | 24.496 | 150 | Doğrudan Üye (<400) | **270** | **82 – 116** |
| 16 | **OSMANİYE** | **MERKEZ** | 186.402 | 5.829 | 0 | 15 | Doğrudan Üye (<400) | **521** | **14 – 21** |
| 17 | **KAYSERİ** | **MELİKGAZİ** | 414.926 | 2.917 | 0 | 7 | Doğrudan Üye (<400) | **224** | **11 – 16** |
| 18 | **ANTALYA** | **MURATPAŞA** | 380.694 | 12.951 | 7.276 | 50 | Doğrudan Üye (<400) | **97** | **31 – 45** |
| 19 | **İZMİR** | **BUCA** | 394.395 | 32.039 | 15.800 | 113 | Doğrudan Üye (<400) | **82** | **63 – 90** |
| 20 | **İZMİR** | **KARABAĞLAR** | 370.142 | 32.046 | 16.648 | 115 | Doğrudan Üye (<400) | **82** | **64 – 91** |
| 21 | **HATAY** | **DÖRTYOL** | 91.224 | 5.567 | 2.774 | 23 | Doğrudan Üye (<400) | **126** | **18 – 26** |
| 22 | **KARAMAN** | **MERKEZ** | 142.941 | 751 | 215 | 4 | Doğrudan Üye (<400) | **556** | **11 – 16** |
| 23 | **TEKİRDAĞ** | **KAPAKLI** | 101.849 | 6.215 | 0 | 12 | Doğrudan Üye (<400) | **80** | **12 – 18** |
| 24 | **EDİRNE** | **MERKEZ** | 139.565 | 2.943 | 0 | 5 | Doğrudan Üye (<400) | **348** | **11 – 16** |
| 25 | **BOLU** | **MERKEZ** | 152.904 | 1.527 | 712 | 8 | Doğrudan Üye (<400) | **524** | **11 – 16** |

### C. 81 İlin Tamamı: Resmi YSK Oyları, Tahmini Üye, Büyük Kongre Delegesi ve İl Çoğunluk Matrisi

Aşağıdaki tam cetvelde Türkiye'nin **81 ilinin tamamı** plaka sırasıyla; YSK 2023 ve 2024 resmi oyları, tüzük formülüne göre çıkardığı **Büyük Kongre (Kurultay) delegesi**, tahmini mevcut üye sayısı, 400 altı ilçe sayısı ve o ilin İl Kongresinde salt çoğunluğu (`>=318/600` il delegesi ve `>=1/3` ilçe şartı) kazanmak için gereken **optimal ilçe sayısı ve aktif üye aralığı** ile gösterilmiştir:

| Plaka | İl | TBMM MV | 2023 Genel Oy (%) | 2024 Yerel Meclis Oyu (%) | Tahmini Mevcut Üye | Büyük Kongre Delegesi | <400 İlçe / Toplam | İl Çoğunluğu Hedef İlçe | Örnek Anahtar İlçeler (İl Delegesi) | İl İçin Gereken Aktif Üye (Min–Güvenli) | Stratejik Statü |
| :-: | :--- | :-: | :---: | :---: | :---: | :-: | :-: | :---: | :--- | :---: | :---: |
| 01 | **ADANA** | 15 | 138.737 (%9,73) | 76.858 (%6,63) | 499 | **30** | 15/15 | 5 ilçe (581 del.) | SEYHAN (332), YÜREĞİR (127), CEYHAN (57), ÇUKUROVA (42) | **300 – 404** | İkincil / Yedek |
| 02 | **ADIYAMAN** | 5 | 39.118 (%12,01) | 15.591 (%5,65) | 123 | **10** | 9/9 | 3 ilçe (531 del.) | MERKEZ (342), KAHTA (135), BESNİ (54) | **83 – 115** | İkincil / Yedek |
| 03 | **AFYONKARAHİSAR** | 6 | 3.126 (%0,64) | 420 (%0,12) | 10 | **5** | 18/18 | 6 ilçe (481 del.) | MERKEZ (245), EMİRDAĞ (61), SANDIKLI (50), SULTANDAĞI (50) | **66 – 96** | İkincil / Yedek |
| 04 | **AĞRI** | 4 | 119.411 (%54,38) | 91.179 (%46,70) | 494 | **8** | 8/8 | 3 ilçe (453 del.) | DOĞUBAYAZIT (183), MERKEZ (158), PATNOS (112) | **297 – 400** | İkincil / Yedek |
| 05 | **AMASYA** | 3 | 1.572 (%0,66) | 98 (%0,05) | 5 | **4** | 7/7 | 3 ilçe (477 del.) | MERKEZ (236), MERZİFON (149), SULUOVA (92) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 06 | **ANKARA** | 36 | 125.021 (%3,15) | 28.530 (%0,87) | 349 | **52** | 25/25 | 9 ilçe (536 del.) | ÇANKAYA (136), MAMAK (77), KEÇİÖREN (77), YENİMAHALLE (60) | **221 – 319** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 07 | **ANTALYA** | 17 | 84.269 (%4,90) | 41.388 (%2,88) | 293 | **33** | 19/19 | 7 ilçe (527 del.) | KEPEZ (270), MURATPAŞA (97), ALANYA (52), MANAVGAT (38) | **181 – 261** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 08 | **ARTVİN** | 2 | 1.371 (%1,16) | 0 (%0,00) | 3 | **3** | 9/9 | 3 ilçe (412 del.) | HOPA (206), KEMALPAŞA (114), MERKEZ (92) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 09 | **AYDIN** | 8 | 58.127 (%7,31) | 22.954 (%3,42) | 184 | **16** | 17/17 | 6 ilçe (535 del.) | EFELER (155), SÖKE (101), DİDİM (90), KUŞADASI (65) | **123 – 180** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 10 | **BALIKESİR** | 9 | 20.685 (%2,27) | 5.153 (%0,65) | 61 | **11** | 20/20 | 7 ilçe (515 del.) | EDREMİT (170), BANDIRMA (112), AYVALIK (87), BURHANİYE (55) | **85 – 125** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 11 | **BİLECİK** | 2 | 4.473 (%2,89) | 0 (%0,00) | 10 | **4** | 8/8 | 3 ilçe (538 del.) | BOZÜYÜK (332), MERKEZ (176), PAZARYERİ (30) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 12 | **BİNGÖL** | 3 | 35.815 (%23,92) | 23.554 (%20,22) | 138 | **6** | 8/8 | 3 ilçe (497 del.) | MERKEZ (353), KARLIOVA (102), GENÇ (42) | **92 – 126** | İkincil / Yedek |
| 13 | **BİTLİS** | 3 | 71.418 (%39,81) | 52.814 (%35,87) | 291 | **6** | 7/7 | 3 ilçe (389 del.) | TATVAN (213), GÜROYMAK (93), AHLAT (83) | **180 – 244** | İkincil / Yedek |
| 14 | **BOLU** | 3 | 2.446 (%1,12) | 712 (%0,37) | 8 | **4** | 9/9 | 3 ilçe (568 del.) | MERKEZ (524), GEREDE (26), MUDURNU (18) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 15 | **BURDUR** | 3 | 1.718 (%0,93) | 223 (%0,14) | 5 | **4** | 11/11 | 4 ilçe (548 del.) | MERKEZ (357), BUCAK (114), KARAMANLI (46), GÖLHİSAR (31) | **44 – 64** | İkincil / Yedek |
| 16 | **BURSA** | 20 | 97.344 (%4,47) | 38.942 (%2,18) | 314 | **37** | 17/17 | 6 ilçe (517 del.) | YILDIRIM (214), OSMANGAZİ (141), İNEGÖL (65), NİLÜFER (54) | **193 – 262** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 17 | **ÇANAKKALE** | 4 | 8.845 (%2,19) | 2.908 (%0,94) | 28 | **6** | 12/12 | 4 ilçe (449 del.) | MERKEZ (268), BİGA (71), GELİBOLU (57), GÖKÇEADA (53) | **47 – 69** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 18 | **ÇANKIRI** | 2 | 789 (%0,62) | 41 (%0,04) | 3 | **3** | 12/12 | 4 ilçe (482 del.) | MERKEZ (271), ÇERKEŞ (107), ŞABANÖZÜ (71), KIZILIRMAK (33) | **44 – 64** | İkincil / Yedek |
| 19 | **ÇORUM** | 4 | 2.646 (%0,72) | 0 (%0,00) | 7 | **4** | 14/14 | 5 ilçe (535 del.) | MERKEZ (428), SUNGURLU (39), ALACA (32), MECİTÖZÜ (20) | **55 – 80** | İkincil / Yedek |
| 20 | **DENİZLİ** | 7 | 19.186 (%2,62) | 7.252 (%1,15) | 63 | **10** | 19/19 | 7 ilçe (577 del.) | MERKEZEFENDİ (331), PAMUKKALE (152), SARAYKÖY (51), HONAZ (19) | **94 – 138** | İkincil / Yedek |
| 21 | **DİYARBAKIR** | 12 | 564.336 (%60,84) | 445.365 (%62,57) | 2.375 | **24** | 15/17 | 6 ilçe (476 del.) | KAYAPINAR (145), BAĞLAR (141), YENİŞEHİR (70), BİSMİL (47) | **1.060 – 1.475** | İkincil / Yedek |
| 22 | **EDİRNE** | 4 | 5.972 (%2,05) | 452 (%0,18) | 15 | **5** | 9/9 | 3 ilçe (505 del.) | MERKEZ (348), KEŞAN (104), ENEZ (53) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 23 | **ELAZIĞ** | 5 | 26.290 (%7,13) | 10.639 (%3,83) | 84 | **10** | 11/11 | 4 ilçe (561 del.) | MERKEZ (330), KARAKOÇAN (148), KOVANCILAR (60), ARICAK (23) | **71 – 104** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 24 | **ERZİNCAN** | 2 | 2.076 (%1,33) | 0 (%0,00) | 5 | **3** | 9/9 | 3 ilçe (533 del.) | MERKEZ (455), TERCAN (53), İLİÇ (25) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 25 | **ERZURUM** | 6 | 43.931 (%9,89) | 23.942 (%6,85) | 157 | **12** | 20/20 | 7 ilçe (520 del.) | KARAYAZI (110), PALANDÖKEN (102), TEKMAN (90), KARAÇOBAN (80) | **119 – 175** | İkincil / Yedek |
| 26 | **ESKİŞEHİR** | 6 | 14.141 (%2,23) | 4.748 (%0,88) | 45 | **8** | 14/14 | 5 ilçe (577 del.) | TEPEBAŞI (271), ODUNPAZARI (246), SİVRİHİSAR (23), MAHMUDİYE (22) | **67 – 97** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 27 | **GAZİANTEP** | 14 | 106.870 (%9,12) | 50.460 (%5,53) | 360 | **28** | 9/9 | 3 ilçe (552 del.) | ŞEHİTKAMİL (283), ŞAHİNBEY (233), NİZİP (36) | **220 – 297** | İkincil / Yedek |
| 28 | **GİRESUN** | 4 | 1.750 (%0,56) | 85 (%0,03) | 6 | **4** | 16/16 | 6 ilçe (514 del.) | MERKEZ (224), ESPİYE (96), BULANCAK (74), GÖRELE (57) | **66 – 96** | İkincil / Yedek |
| 29 | **GÜMÜŞHANE** | 2 | 502 (%0,62) | 34 (%0,05) | 2 | **3** | 6/6 | 2 ilçe (427 del.) | MERKEZ (219), KELKİT (208) | **22 – 32** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 30 | **HAKKARİ** | 3 | 95.810 (%62,29) | 69.538 (%54,72) | 386 | **6** | 5/5 | 2 ilçe (481 del.) | YÜKSEKOVA (293), MERKEZ (188) | **235 – 317** | İkincil / Yedek |
| 31 | **HATAY** | 11 | 29.072 (%3,25) | 7.752 (%1,00) | 85 | **15** | 15/15 | 5 ilçe (452 del.) | DÖRTYOL (126), İSKENDERUN (110), SAMANDAĞ (95), ERZİN (64) | **70 – 102** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 32 | **ISPARTA** | 4 | 2.956 (%1,00) | 703 (%0,29) | 10 | **4** | 13/13 | 5 ilçe (553 del.) | MERKEZ (449), EĞİRDİR (31), YALVAÇ (28), ATABEY (23) | **55 – 80** | İkincil / Yedek |
| 33 | **MERSİN** | 13 | 165.078 (%13,23) | 43.598 (%4,18) | 454 | **26** | 13/13 | 5 ilçe (574 del.) | AKDENİZ (180), TOROSLAR (150), TARSUS (104), YENİŞEHİR (93) | **274 – 370** | İkincil / Yedek |
| 34 | **İSTANBUL** | 98 | 853.215 (%8,19) | 151.246 (%1,74) | 2.159 | **196** | 39/39 | 15 ilçe (318 del.) | ESENYURT (72), BAĞCILAR (40), SANCAKTEPE (30), BAHÇELİEVLER (25) | **428 – 615** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 35 | **İZMİR** | 28 | 237.005 (%7,54) | 117.805 (%4,51) | 817 | **56** | 30/30 | 10 ilçe (471 del.) | BUCA (82), KARABAĞLAR (82), KONAK (60), BORNOVA (51) | **396 – 569** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 36 | **KARS** | 3 | 40.710 (%27,87) | 29.781 (%22,65) | 165 | **6** | 8/8 | 3 ilçe (451 del.) | MERKEZ (231), KAĞIZMAN (117), DİGOR (103) | **107 – 147** | İkincil / Yedek |
| 37 | **KASTAMONU** | 3 | 1.407 (%0,54) | 104 (%0,04) | 5 | **4** | 20/20 | 7 ilçe (526 del.) | MERKEZ (313), CİDE (65), TOSYA (57), TAŞKÖPRÜ (35) | **77 – 112** | İkincil / Yedek |
| 38 | **KAYSERİ** | 10 | 10.779 (%1,14) | 1.815 (%0,24) | 32 | **9** | 16/16 | 6 ilçe (568 del.) | KOCASİNAN (242), MELİKGAZİ (224), İNCESU (53), TALAS (31) | **72 – 105** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 39 | **KIRKLARELİ** | 3 | 5.327 (%1,98) | 496 (%0,24) | 13 | **5** | 8/8 | 3 ilçe (539 del.) | LÜLEBURGAZ (297), MERKEZ (189), BABAESKİ (53) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 40 | **KIRŞEHİR** | 2 | 4.195 (%2,73) | 1.350 (%1,05) | 13 | **4** | 7/7 | 3 ilçe (545 del.) | MERKEZ (433), BOZTEPE (85), KAMAN (27) | **34 – 50** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 41 | **KOCAELİ** | 14 | 81.741 (%5,81) | 24.713 (%2,23) | 238 | **28** | 12/12 | 5 ilçe (339 del.) | GEBZE (112), KÖRFEZ (87), ÇAYIROVA (54), İZMİT (52) | **149 – 203** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 42 | **KONYA** | 15 | 41.036 (%2,80) | 20.144 (%1,71) | 147 | **20** | 31/31 | 11 ilçe (570 del.) | SELÇUKLU (173), CİHANBEYLİ (128), KARATAY (96), KULU (84) | **165 – 240** | İkincil / Yedek |
| 43 | **KÜTAHYA** | 5 | 2.352 (%0,59) | 222 (%0,07) | 8 | **5** | 13/13 | 5 ilçe (550 del.) | MERKEZ (346), TAVŞANLI (122), SİMAV (33), GEDİZ (32) | **55 – 80** | İkincil / Yedek |
| 44 | **MALATYA** | 6 | 14.170 (%3,22) | 3.355 (%0,88) | 40 | **8** | 13/13 | 5 ilçe (513 del.) | YEŞİLYURT (185), BATTALGAZİ (163), AKÇADAĞ (65), DOĞANŞEHİR (54) | **59 – 86** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 45 | **MANİSA** | 10 | 59.090 (%5,78) | 12.848 (%1,44) | 158 | **20** | 17/17 | 6 ilçe (506 del.) | YUNUSEMRE (147), TURGUTLU (133), ŞEHZADELER (90), SALİHLİ (72) | **103 – 152** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 46 | **KAHRAMANMARAŞ** | 8 | 9.416 (%1,45) | 2.365 (%0,41) | 29 | **8** | 11/11 | 4 ilçe (489 del.) | PAZARCIK (249), ELBİSTAN (97), DULKADİROĞLU (97), ONİKİŞUBAT (46) | **44 – 65** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 47 | **MARDİN** | 6 | 244.036 (%54,58) | 202.154 (%53,77) | 1.055 | **12** | 10/10 | 4 ilçe (470 del.) | KIZILTEPE (224), NUSAYBİN (107), ARTUKLU (91), MİDYAT (48) | **446 – 627** | İkincil / Yedek |
| 48 | **MUĞLA** | 7 | 26.021 (%3,55) | 13.176 (%2,09) | 93 | **12** | 13/13 | 5 ilçe (490 del.) | BODRUM (238), MİLAS (107), MARMARİS (71), FETHİYE (39) | **74 – 110** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 49 | **MUŞ** | 3 | 95.332 (%50,14) | 65.016 (%45,31) | 372 | **6** | 6/6 | 2 ilçe (370 del.) | MERKEZ (220), BULANIK (150) | **227 – 306** | İkincil / Yedek |
| 50 | **NEVŞEHİR** | 3 | 1.659 (%0,80) | 304 (%0,20) | 5 | **4** | 8/8 | 3 ilçe (502 del.) | MERKEZ (357), AVANOS (94), ÜRGÜP (51) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 51 | **NİĞDE** | 3 | 1.765 (%0,77) | 193 (%0,12) | 6 | **4** | 6/6 | 2 ilçe (508 del.) | MERKEZ (429), BOR (79) | **22 – 32** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 52 | **ORDU** | 6 | 2.706 (%0,52) | 248 (%0,06) | 9 | **5** | 19/19 | 7 ilçe (517 del.) | ALTINORDU (260), FATSA (115), ÜNYE (76), PERŞEMBE (18) | **77 – 112** | İkincil / Yedek |
| 53 | **RİZE** | 3 | 1.495 (%0,62) | 138 (%0,07) | 5 | **4** | 12/12 | 4 ilçe (515 del.) | MERKEZ (167), FINDIKLI (139), PAZAR (116), ARDEŞEN (93) | **44 – 64** | İkincil / Yedek |
| 54 | **SAKARYA** | 8 | 12.700 (%1,74) | 1.456 (%0,24) | 33 | **9** | 16/16 | 6 ilçe (500 del.) | ADAPAZARI (207), SERDİVAN (82), ARİFİYE (76), ERENLER (63) | **66 – 96** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 55 | **SAMSUN** | 9 | 5.551 (%0,60) | 458 (%0,06) | 18 | **7** | 17/17 | 6 ilçe (511 del.) | ATAKUM (197), İLKADIM (181), BAFRA (51), CANİK (35) | **66 – 96** | İkincil / Yedek |
| 56 | **SİİRT** | 3 | 77.267 (%46,62) | 60.171 (%41,95) | 323 | **6** | 7/7 | 3 ilçe (513 del.) | MERKEZ (335), KURTALAN (140), BAYKAN (38) | **199 – 269** | İkincil / Yedek |
| 57 | **SİNOP** | 2 | 992 (%0,66) | 94 (%0,07) | 3 | **3** | 9/9 | 3 ilçe (423 del.) | MERKEZ (266), BOYABAT (87), GERZE (70) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 58 | **SİVAS** | 5 | 3.114 (%0,75) | 282 (%0,08) | 10 | **5** | 17/17 | 6 ilçe (508 del.) | MERKEZ (195), DİVRİĞİ (157), ZARA (56), KANGAL (48) | **66 – 96** | İkincil / Yedek |
| 59 | **TEKİRDAĞ** | 8 | 48.679 (%6,20) | 21.804 (%3,37) | 162 | **16** | 11/11 | 4 ilçe (485 del.) | ÇERKEZKÖY (210), ÇORLU (143), KAPAKLI (80), SÜLEYMANPAŞA (52) | **106 – 145** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 60 | **TOKAT** | 5 | 2.538 (%0,63) | 282 (%0,09) | 8 | **5** | 12/12 | 4 ilçe (480 del.) | MERKEZ (172), TURHAL (171), NİKSAR (70), ZİLE (67) | **44 – 64** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 61 | **TRABZON** | 6 | 3.426 (%0,62) | 124 (%0,03) | 11 | **5** | 18/18 | 6 ilçe (539 del.) | ORTAHİSAR (363), AKÇAABAT (51), OF (44), ARAKLI (37) | **66 – 96** | İkincil / Yedek |
| 62 | **TUNCELİ** | 1 | 24.762 (%42,74) | 6.675 (%13,56) | 68 | **2** | 8/8 | 3 ilçe (471 del.) | MERKEZ (323), PERTEK (79), MAZGİRT (69) | **52 – 76** | İkincil / Yedek |
| 63 | **ŞANLIURFA** | 14 | 245.500 (%24,82) | 211.802 (%24,06) | 1.089 | **28** | 13/13 | 5 ilçe (367 del.) | SİVEREK (85), HALİLİYE (80), SURUÇ (72), KARAKÖPRÜ (68) | **346 – 488** | İkincil / Yedek |
| 64 | **UŞAK** | 3 | 4.071 (%1,59) | 973 (%0,44) | 12 | **4** | 6/6 | 2 ilçe (539 del.) | MERKEZ (493), EŞME (46) | **23 – 34** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 65 | **VAN** | 8 | 289.239 (%52,79) | 240.288 (%55,17) | 1.252 | **16** | 12/13 | 5 ilçe (455 del.) | İPEKYOLU (198), TUŞBA (79), EDREMİT (76), ERCİŞ (72) | **537 – 753** | İkincil / Yedek |
| 66 | **YOZGAT** | 4 | 1.766 (%0,67) | 70 (%0,03) | 5 | **4** | 14/14 | 5 ilçe (500 del.) | YERKÖY (148), MERKEZ (124), BOĞAZLIYAN (106), SORGUN (70) | **55 – 80** | İkincil / Yedek |
| 67 | **ZONGULDAK** | 5 | 2.631 (%0,65) | 118 (%0,04) | 8 | **5** | 8/8 | 3 ilçe (419 del.) | EREĞLİ (238), MERKEZ (105), ÇAYCUMA (76) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 68 | **AKSARAY** | 4 | 2.344 (%0,90) | 543 (%0,28) | 8 | **4** | 8/8 | 3 ilçe (556 del.) | MERKEZ (512), ORTAKÖY (30), ESKİL (14) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 69 | **BAYBURT** | 1 | 376 (%0,74) | 69 (%0,18) | 1 | **2** | 3/3 | 1 ilçe (518 del.) | MERKEZ (518) | **13 – 21** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 70 | **KARAMAN** | 3 | 1.363 (%0,80) | 215 (%0,16) | 4 | **4** | 6/6 | 2 ilçe (581 del.) | MERKEZ (556), ERMENEK (25) | **22 – 32** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 71 | **KIRIKKALE** | 3 | 1.139 (%0,62) | 179 (%0,12) | 4 | **3** | 9/9 | 3 ilçe (510 del.) | MERKEZ (346), YAHŞİHAN (113), BALIŞEYH (51) | **33 – 48** | İkincil / Yedek |
| 72 | **BATMAN** | 5 | 194.141 (%57,64) | 150.418 (%56,88) | 809 | **10** | 5/6 | 2 ilçe (544 del.) | MERKEZ (494), KOZLUK (50) | **428 – 593** | İkincil / Yedek |
| 73 | **ŞIRNAK** | 4 | 171.602 (%62,62) | 127.341 (%59,07) | 699 | **8** | 7/7 | 3 ilçe (451 del.) | CİZRE (202), SİLOPİ (161), MERKEZ (88) | **288 – 405** | İkincil / Yedek |
| 74 | **BARTIN** | 2 | 869 (%0,64) | 222 (%0,20) | 3 | **3** | 4/4 | 2 ilçe (545 del.) | MERKEZ (492), AMASRA (53) | **22 – 32** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 75 | **ARDAHAN** | 2 | 11.931 (%21,40) | 2.192 (%4,56) | 30 | **4** | 6/6 | 2 ilçe (547 del.) | MERKEZ (311), GÖLE (236) | **29 – 43** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 76 | **IĞDIR** | 2 | 45.735 (%43,50) | 39.466 (%41,97) | 202 | **4** | 4/4 | 2 ilçe (506 del.) | MERKEZ (438), TUZLUCA (68) | **129 – 176** | İkincil / Yedek |
| 77 | **YALOVA** | 3 | 10.403 (%5,77) | 388 (%0,32) | 23 | **6** | 6/6 | 2 ilçe (418 del.) | MERKEZ (326), ÇİFTLİKKÖY (92) | **25 – 38** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 78 | **KARABÜK** | 3 | 1.175 (%0,72) | 118 (%0,08) | 4 | **4** | 6/6 | 2 ilçe (558 del.) | MERKEZ (317), SAFRANBOLU (241) | **22 – 32** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 79 | **KİLİS** | 2 | 1.011 (%1,16) | 255 (%0,33) | 3 | **3** | 4/4 | 2 ilçe (574 del.) | MERKEZ (552), MUSABEYLİ (22) | **22 – 32** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 80 | **OSMANİYE** | 4 | 7.780 (%2,27) | 0 (%0,00) | 17 | **6** | 7/7 | 3 ilçe (577 del.) | MERKEZ (521), TOPRAKKALE (32), KADİRLİ (24) | **36 – 53** | 🎯 **Optimal Hedef** |
| 81 | **DÜZCE** | 3 | 3.459 (%1,26) | 616 (%0,26) | 10 | **4** | 8/8 | 3 ilçe (537 del.) | MERKEZ (420), AKÇAKOCA (81), GÜMÜŞOVA (36) | **33 – 48** | 🎯 **Optimal Hedef** |

---

## 6. Son Kongre Tahlili, Muhtemel Yeni Kongre Takvimi ve Olağanüstü Kongre Koşulları

- **Son Yapılan Büyük Kongre / Kurultay:**
  **5. Olağan Büyük Kongre:** 6 Eylül 2026 (Ankara Nâzım Hikmet Kültür Merkezi).
- **Muhtemel Yeni Olağan Kongre / Kurultay Tarih Aralığı:**
  Tüzük Madde 15 ve 32 uyarınca olağan kongre aralığı 2 ile 3 yıl arasındadır. Buna göre bir sonraki **6. Olağan Büyük Kongre** takvimi **Eylül 2028 – Eylül 2029** aralığıdır.
- **Olağanüstü Büyük Kongre / Kurultay Şartları:**
  Tüzük Madde 15 uyarınca Olağanüstü Büyük Kongre; Eş Genel Başkanların, PM/MYK'nın veya Büyük Kongre delegelerinin **en az 1/5'inin** yazılı istemi üzerine 15 gün önceden bildirilerek toplanır. Kongre delegelerinin **1/10'unun (onda birinin) imzasıyla** gündeme yeni madde (seçim/tüzük dahil) eklenmesi kararlaştırılabilir!

---

## 7. Adım Adım Yasal ve Demokratik Katılım Yol Haritası (5 Fazlı Plan)

### Faz 1: YSK-SİPARS Veri Haritalama ve Resmi Üyelik Süreci (Kongreden 6–12 Ay Önce)
1. **İl ve İlçe Hedef Seçimi:** Yukarıdaki 81 il matrisinde `🎯 Optimal Hedef` olarak işaretlenen **44 il** ve bu illerin toplam **184 stratejik ilçesi** önceliklendirilir; `969` adet `<400` üyeli (doğrudan delege olunan) ilçe ile `4` adet `>=400` üyeli (mahalle sandığı kurulan) ilçenin çalışma planı ayrıştırılır.
2. **Usulüne Uygun Üyelik Başvurusu:** Tüzükteki başvuru şartlarına (Tüzük Madde 5, 6, 7, 8) tam uyumla, referans/ikamet/kota kuralları gözetilerek başvurular yapılır ve mutlaka tarih-sayılı **Alındı Belgesi** alınır.
3. **Süre ve İtiraz Takibi:** Yasal karar süresi sonunda kabul edilmeyen başvurular için süresi içinde İl Yönetim Kuruluna / üst kurula yazılı itiraz yapılır; kesinleşen üyelikler e-Devlet (**SİPARS**) üzerinden doğrulanır.

### Faz 2: Mahalle / Muhtarlık Bölgesi Delege Seçimleri (Kongreden 3–5 Ay Önce)
1. **Askı Listelerinin Denetimi:** Delege seçimleri öncesinde ilçe başkanlıklarında askıya çıkarılan üye/seçmen listeleri incelenir; maddi hata veya eksiklik varsa askı süresi içinde belgeleriyle yazılı itiraz edilir.
2. **Mahalle Sandık Katılımı:** Üye sayısı 400'ü aşan `4` ilçeden hedef sepette yer alanlarda her mahalle için tam kadro (asıl + yedek, cinsiyet/gençlik kotalarına uygun) ilçe delege aday listesi hazırlanır. Üye sayısı 400'ün altında kalan ilçelerde ise tüm kayıtlı üyeler doğrudan Faz 3'teki İlçe Kongresi seçmenidir.

### Faz 3: İlçe Kongreleri ve İl Delegelerinin Seçimi (Kongreden 2–4 Ay Önce)
1. **SPK m. 21 Hâkim Güvencesi:** İlçe Kongresi delege listesi kongreden en az 15 gün önce İlçe Seçim Kurulu Başkanına verilir, 7 gün önce 3 gün süreyle askıya çıkarılır. Kesinleşen mühürlü hazirun listesi dışında kimse oy kullanamaz.
2. **İlçe Yönetimi ve İl Delegeliği Seçimi:** Hedeflenen **184 ilçede** İlçe Başkanı, İlçe Yönetim Kurulu ve **İl Kongresi delegeleri** (`>=318 / 600` il delegesi hedefiyle) gizli oy, açık tasnif ve yargı gözetiminde seçilir.

### Faz 4: İl Kongreleri ve Büyük Kongre Delegasyonunun Belirlenmesi (Kongreden 1–2 Ay Önce)
1. **İl Kongresi Salt Çoğunluğu:** Hedeflenen **44 ilin** her birinde 600 il delegesinin salt çoğunluğu sağlanarak İl Başkanı, İl Yönetim Kurulu, İl Disiplin Kurulu ve o ilin **Büyük Kongre / Kurultay delegeleri** (toplam **650 seçilmiş delege**) seçilir.
2. **Adaylık İmza Hazırlığı:** Büyük Kongreye seçilen `650` delege arasından, Genel Başkan adaylığı için Tüzüğün aradığı imza barajını fazlasıyla karşılayacak sayıda noter/divan imzası organize edilir.

### Faz 5: Büyük Kongre / Kurultay ve Merkez Organların Demokratik Seçimi
1. **Kongre Divan Başkanlığı Seçimi:** Kongre açılışında hazirun çoğunluğuyla tarafsız ve tüzüğe hâkim bir **Kongre Divan Başkanı ve Divan Heyeti** seçilir.
2. **Genel Başkanlık ve Üst Kurul Seçimi:** Yargı gözetiminde kurulan sandıklarda ilk turda **`576+` oyla** Genel Başkan seçimi kazanılır; aynı zamanda tüzükteki liste ve kota kurallarına tam uyumlu **Anahtar Liste / Blok Liste** ile merkez karar organı ve disiplin kurulu asıl/yedek üyeliklerinde salt çoğunluk sağlanır.

---

## 8. Parti Tüzüğüne Özgü Kritik Stratejik ve Hukuki Notlar

- DEM Parti seçmen tabanı milyonlarla ifade edilmesine rağmen, Yargıtay SİPARS resmi üye kaydı **17.060** düzeyindedir. Tüzük Madde 7'deki **1 ayda zımni kabul** ve Madde 32'deki **400 üye altı ilçelerde doğrudan tüm üyelerle ilçe kongresi** hükümleri birleştiğinde, 44+ ilde hukuken çok düşük bir üye eşiği (~8.500–13.500 resmi üye) tüm ilçe ve il delegasyon aritmetiğini değiştirebilmektedir.
- Bununla birlikte tüm ilçe, il ve PM listelerinde **%50 kadın eşit temsili (fermuar sistemi)** ve **Eş Başkanlık** kurallarına tam uyum tüzüksel geçerlilik şartıdır.
- **2820 Sayılı SPK m. 21 Yargısal Güvencesi:** İlçe, il ve büyük kongre seçimlerinin tamamı **Seçim Kurulu Başkanı Hâkimin** doğrudan gözetim ve denetimi altında, **gizli oy ve açık tasnif** esasına göre yapılır. Seçim devamı ve sonuçlarına karşı tutanakların düzenlenmesinden itibaren **2 gün içinde** Seçim Kurulu Başkanına itiraz edilebilir; hâkimin kararı kesindir.
- **Görevden Alma / Fesih Kararlarına Karşı Yasal Sınır (SPK m. 19–20):** Üst kurulların il veya ilçe yönetim kurullarını görevden alması halinde dahi atanan geçici kurullar **ilçelerde en geç 30 gün, illerde en geç 45 gün** içinde olağanüstü kongreyi toplamak zorundadır; yeni delege seçimi yapılmışsa kongre seçilmiş mevcut delegelerle toplanır. Bu hüküm, tabandan seçilmiş delegelerin iradesini koruyan en temel yasal güvencedir.